ÖÐRETMEN ÖZELLÝKLERÝNÝN MATEMATÝK BAÞARISINA ETKÝSÝNÝN HÝYERARÞÝK DOÐRUSAL MODELÝ

Dr. Gözde Akyüz
Milli Eðitim Bakanlýðý

Özet

Bu çalýþmanýn amacý, Türkiye, Avrupa Birliði’ne üye ülkeler ve diðer aday ülkelerdeki matematik öðretmeni özelliklerinin, öðrenci matematik baþarýsýna etkisini, Üçüncü Uluslararasý Matematik ve Fen Çalýþmalarý (TIMSS-R) öðretmen, öðrenci anketleri ve öðrenci baþarý testi verilerini kullanarak incelemektir. Öðrencilerin ev eðitim kaynaklarý kontrol deðiþkeni olarak alýnýp hiyerarþik lineer modelleme (HLM) kullanýlarak açýklayýcý modeller oluþturulmuþtur. Türkiye modeli varyansýn % 45’ini, Avrupa Birliði’ne üye ülkeler modeli % 43’ünü, Avrupa Birliði’ne diðer aday ülkeler modeli ise % 37’sini açýklamýþtýr. Matematik baþarýsýný anlamlý etkileyen faktörler arasýnda Türkiye ve Avrupa Birliði’ne üye ülkelerde benzerlikler olmasýna raðmen diðer aday ülkelerde baþarýyý etkileyen faktörler farklýdýr. Türkiye modelinde erkek öðretmenlerin sýnýflarý daha baþarýlý bulunurken, mesleki deneyim, test ve quizlere ayrýlan zaman, ders kitabý kullanma, disiplinli sýnýf ortamý ve ev eðitim kaynaklarý ortalamasýnýn matematik baþarýsýný pozitif yönde anlamlý etkilediði bulunmuþtur. Öðrenci baþarýsýna anlamlý etkisinin bulunduðu belirlenen deðiþkenlerin deneysel çalýþmalarla incelenmesi ve öðretmenlere, sürekli olarak hizmet-içi eðitimler düzenlenerek, kendilerini geliþtirme fýrsatý verilmesi gerektiði düþünülmektedir.

Anahtar Sözcükler

Öðretmen etkisi, matematik baþarýsý, TIMSS, Hiyerarþik lineer modelleme